Het materiaalhergebruik van hout ligt ernstig onder druk: van 2009 naar 2010 daalde het percentage materiaalhergebruik van 38% naar 32%.

Het afzetten van de feitelijke recycling- en afvalstromen tegen de nieuw op de markt gebrachte houten verpakkingen in 2010, levert het volgende cirkeldiagram op:

Oorzaken van het dalende percentage materiaalhergebruik in 2010

• Hout wordt vanwege overheidssubsidies te snel ingezet voor energieopwekking. In de afgelopen jaren is het aandeel gebruikt hout dat in verbrandingsovens verdwijnt voor energieopwekking enorm gestegen: in 2010 was dit opgelopen tot afgerond 50%.
  De totale energetische toepassing is in 2010 procentueel weliswaar enigszins afgenomen ten opzichte van 2009, maar over de afgelopen jaren genomen is sprake van een explosieve toename. Het aandeel energetische toepassing blijft op een hoog niveau en heeft de potentie om in de toekomst nog verder toe te nemen.
• Na de economische recessie zijn in 2010 weer meer houten verpakkingen nieuw op de markt gebracht en beweegt deze hoeveelheid richting het gebruikelijke niveau. Het afzetten van de dalende hoeveelheid ‘materiaalhergebruik’ tegen de stijgende ‘hoeveelheid houten verpakkingen nieuw op de markt’, betekent een dalend percentage materiaalhergebruik.

Het doorzetten van deze trends leidt onherroepelijk tot een grotere negatieve uitwerking op het percentage materiaalhergebruik. Dit verontrustende effect wordt te meer zichtbaar zodra de hoeveelheid houten verpakkingen nieuw op de markt zich volledig naar het gebruikelijke niveau heeft hersteld.

Hout hoort zo lang mogelijk in de keten te blijven om de duurzame eigenschappen van deze grondstof optimaal te benutten. De Ladder van Lansink is in deze duurzaamheidsgedachte het uitgangspunt: eerst producthergebruik, vervolgens materiaalhergebruik en alleen als het hiervoor niet meer kan worden ingezet, volgt energetische toepassing. Deze Ladder is echter in gevaar. Stichting Kringloop Hout maakt zich ernstig zorgen over bovengenoemde ontwikkelingen en stelt dat als deze ontwikkeling doorzet, de norm van 25% materiaalhergebruik – overeengekomen met de overheid – niet meer gehaald kan worden.

Conclusies en aanbevelingen

• Overheidssubsidies voor bio-energiecentrales hebben een negatief effect op hergebruik van houten verpakkingen;
• Wet- en regelgeving dient te worden aangepast om beter aan te sluiten bij de doelstelling hout zo lang mogelijk in de keten te houden;
• De overheid dient beter te handhaven op materiaalhergebruik: de ladder van Lansink wordt nu onvoldoende gerespecteerd. Allereerst dient te worden ingezet op producthergebruik, vervolgens materiaalhergebruik en daarna pas energieterugwinning.